Lawine

De column van Rob Wijnberg, eergisteren in NRC Next, was weer eens geniaal. Hoe hij humor combineert met erg vileine kritiek, geweldig. Ik knip en plak ‘m even integraal hier. Mag misschien niet, maar zo erg zal Rob ‘t me niet kwalijk nemen. Ik heb ‘m hier vandaan gehaald.
====
Goedenavond. Dit is een ingelast NOS Journaal. Nederland is zojuist getroffen door een lawine aan non-nieuws. Ter plaatse op het Mediapark is verslaggeefster Lidwien Gevers. Lidwien, hoe is de situatie nu?”
„Daar valt op dit moment niks over te zeggen, Sacha. Wel zie je achter mij het gebouw waar de lawine is begonnen. Daarnaast, in de verte, zie je de satellietschotel waarmee de lawine zich verspreidt. En in mijn hand zie je de microfoon waarmee de lawine as we speak wordt verergerd.”
„Duidelijk, Lidwien. Mocht je straks nog minder te melden hebben, dan komen we bij je terug. Bij ons in de studio is inmiddels aangeschoven Jan de Vries, expert op het gebied van medialawines. Jan, heb jij enig idee wat deze lawine heeft veroorzaakt?”
„Daar zou ik hoogstens over kunnen speculeren.”
„Doe maar, we hebben tijd zat.”
„Lawines in categorie 4, zoals deze, beginnen meestal met overmoed: de journalist denkt binnen een minuut genoeg informatie te hebben om verslag te kunnen doen. Als de lawine dan begint te schuiven, ontstaat existentiële angst: de journalist wordt doodsbang iets te missen waarmee de concurrent aan de haal kan gaan. Na een tijdje treedt er zuurstofgebrek op en gaat de journalist ijlen: hij verzint dan gewoon maar wat. Uiteindelijk gaat de journalist schreeuwen om hulp. Dat noemen jullie geloof ik duiding.”
„Ja, daarom zit jij hier ook.”
„Precies.”
„Weet je wat de gevolgen zullen zijn voor de toeschouwers van de lawine?”
„Ik kan wel wat gokken.”
„Graag.”
„Nou, in eerste instantie raak je totaal in paniek: je gaat dan als een bezetene al het nieuws volgen dat op je afkomt. Daarna krijg je last van onderkoeling – het nieuws interesseert je niks meer. Mocht je onverhoopt te lang onder het nieuws bedolven blijven, dan is de kans op een hersendood aanzienlijk.”
„Hoe groot acht jij die kans?”
„74,8 procent. Maar dat is nergens op gebaseerd.”
„Duidelijk. Straks: premier Rutte, Henk en Ingrid, de burgemeester van Hilversum, een twitteraar en zes columnisten over de lawine. Blijf bij ons.”

Tindersticks – The Something Rain

Inmiddels heb ik de nodige recensies online gelezen over deze plaat: de nieuwste, negende, CD van Tindersticks. Na drie keer luisteren en geleidelijk weer helemaal ingepakt te worden in de unieke Tindersticks-sferen, enerzijds met het verstild orkest dat de band is en anderzijds met de tremulanties in de stem van Stuart Staples.
Het meeste ontroerde mij ‘A night so still’. Eerst lijkt het een tussendoorsong, zoals-ie in drievoud op élke CD van Tindersticks staat, maar halverwege gaat de wolk waarop je verkeert in de song geleidelijk op pad, de lucht in, neemt je mee op een zondagmiddagtocht langs de einder. De slaapwaakmodus die dan minutenlang over je komt is weldadig.
Maar de héle CD is geweldig mooi. In ’Chocolate’ wordt een heel bijzonder verhaal vertelt. Zoek de tekst maar eens op, of luister goed: dit een verhaal met een twist in het plot. Een heel bijzondere opener trouwens: een 9-minuten-nummer met alleen maar spoken word!
Op 11 maart komt Stuart met zijn maten in De Melkweg. Eens kijken of het lukt en wie er mee wilt. Er zijn nog kaarten!

The Descendants

Ik was helemaal niet onder de indruk van The Descendants! Eigenlijk gewoon een dikke tegenvaller. Onbegrijpelijk dat deze film allemaal Oscars in de wacht zou kunnen gaan slepen. Werd wel enigszins gerustgesteld: zó goed vindt ook het publiek de film niet: een 7.7 op IMDB. Ik zou het bij een 6.7 wel gehouden hebben.
Dat zegt dus, dat ik het heus een aardige film vond. Maar ik begrijp de hype niet. Het is een ‘kleine’ film. Dat maakt de film heus wel sympathiek, een glimlach-film. Maar bovenal vond ik het weer zo’n Amerikaans-zelfgenoegzame bedoening.
Ben je aan het einde van de film, zit nog de meeste sympathie bij het aandoenlijk pseudo-autisme van het dommige vriendje van Alexandra. Juist degene aan wie ik me in het begin nog het meest ergerde. (Dat is toch geen actéren!!) Misschien wel een vorm van underdog-sympathie, want de rest zit maar op een omgedraaide (pseudo-onpathetische) manier pathetisch te doen, de hele film lang. En dan de lulligheid van de filmscore: die Hawaiian-mellow-deuntjes en uiteindelijk de kroegmuziek die wel lijkt op de slechtst denkbare Oostenrijkse jodel!
Clooney kan op een luie manier wat croonen. Slim bedacht hoor: de grote superster te zijn, door zo ‘gewoon’ te doen. En natuurlijk doet-ie dat ook goed. Maar het slaat natuurlijk helemaal nérgens op als hij hiér een Oscar voor krijgt en niet voor ‘O Brother, where art thou?’. Ik heb eigenlijk helemaal niks meer over deze film te vertellen. Sideways en About Schmidt, ook van Alexander Payne, vond ik beter.
Thuisgekomen begon net Hallam Foe (VPRO), met in de hoofdrol de jongen, die tien jaar geleden zo mooi Billy Elliot speelde. Van die film heb ik veel meer genoten.

Noordpolderzijl

Zondag, de laatste ijsdag, de laatste schaatsdag, na het schaatsen op de Groninger grachten, zijn we met de auto naar Noordpolderzijl gereden: de Waddenpolder boven Usquert. Het Zielhoes staat daar als sinds 1812. Een knus cafétje, waar we na onze wandeling nog een lekkere Glühwein hebben gedronken.

Over de dijk heen zagen we de einder met tot zover het oog reikte schemergestalten van mensen die wandelend over de kwelders naar de Waddenzee trokken. Mooi gezicht: alsof ze letterlijk naar de horizon liepen. Het was schemerig als weersgesteldheid, niet door ondergaande zon. Mist die geen mist is. Mensen die van kou houden lopen hier. Het slag mensen dat in de handen wrijft bij een klus die geklaard moet worden. Mensen die úitkijken naar de glühwein of de erwtensoep nadien; de erwtensoep die véél lekkerder is door de wandeling in de ruimtelijke polder met sneeuw en ijs vooraf.

De temperatuur neigde naar dooi. Het was echt het omslagpunt: de winter is weer voorbij.
Inmiddels, dit schrijvend, zijn er ook écht weer vijf dagen voorbij: vijf dagen waarin iedereen nogal ‘cold turkey’ weer in de herfst is teruggekeerd. De helft van het volk vindt het wel best. Jawel, het is sterk overdreven, dat  ‘heel Nederland’ in de ban van de winter was. Ik bedoel, misschien dan wel ‘in de ban’, maar de helft heeft dus níks met sneeuw, kou en schaatsen. V.w.b. deze zondag, ik zou bijna willen zeggen: da’s maar goed ook, want anders was het écht druk en gevaarlijk op de beschaatsbare waters.
Nu de grote sprong naar de lente maar zoeken….

Hoor eens hoe goed Leslie Feist heeft geluisterd naar Kate Bush!! Dit staat op haar prachtige CD ‘Metals’. Ook Undiscovered First en Comfort Me zijn betoverend mooie liedjes.

De laatste schaatsdag

Na twee weken is het voorbij: de dooi is ingevallen. De komende week wordt een viéze!!: smeltende sneeuw, smeltend ijs, miezerige regen bij een temperatuur iets boven nul. Maar er mag niet over geklaagd worden: wat waren die bijzondere weken! En dan kan ik zelf nog niet eens zeggen, dat ík er nou zo giga-veel gebruik van heb gemaakt. Gisteren wel!!

De mooiste plaatjes heb ik gemaakt, gisteren, op de grachten in Groningen. Dit leek wel een plaatje van Hendrik Avercamp! Zo aan het Hoge en Lager der AA heb je ook direct zicht op een horizon die er enige eeuwen geleden ook al was.

De sfeer en de hele situatie kon ook zomaar enige eeuwen overspringen, al stond de soep bij de Koek & Zopie-kraampjes op een electrisch plaatje en was dat vroeger een vuurtje.
Er werden ook wedstrijdjes georganiseerd tegenover de grote pakhuizen aan het Hoge der AA. De prijswinnaars werden vergast op het Groninger Volkslied, dat iedereen (die het kent! meescandeerde. En op de wal had een hobbyist zijn accordeon-draaigorgel uit de mottenballen gehaald en stond er de hele middag mee te draaien.

We schaatsen de hele stad rond. Althans: dat was de bedoeling. Helaas: bij de Steentilbrug was het ijs onder de brug niet goed genoeg. Daar, en ook bij de doorgang bij Kattenhage was niet goed genoeg. Daar gingen wel veel mensen onderdoor, maar er was ook iemand doorheen gezakt. Doodeng dat ze er toch langs het wak schaatsten!
Op veel plekken natuurlijk wel brede scheuren, dus het was wel oppassen geblazen.

Zo heb ik in deze hele periode 2x op de Van Brakelvijver geschaatst, in de Zeeheldenbuurt, waar anderhalve week lang extra verlichting is ingezet om ook ‘s avonds de hele buurt te kunnen laten schaatsen, en heb ik 1x een heel rondje Paterswoldse Meer gedaan, en dus gistermiddag op de Diepenring in de stad. Niet zoveel, maar toch: de sfeer van de winter heb ik goed geproefd. Dat was magisch. Laat nu het voorjaar maar komen….

Sano Corpo

Gisteren schaatste ik onder de Hereweg-brug door. Als deze brug open is, dan kun je een klankgedicht van H.N. Werkman lezen. Kunstenaar Peter de Kan is verantwoordelijk voor dit kunstwerk.

Wat vooral leuk om te zien is, dat de letters onder de brug aan een draad hangen. Als de brug naar beneden is, dan bungelen die letters dus ook naar beneden. 

Met ‘sano corpo’ dacht ik nog: dat is een ouwe taal, dat betekent wel iets. Met ‘vaste code’  en ‘printa printo’ had ik ook al kunnen vermoeden, dat het neptaal was (maar dat deed ik niet ….

Dat wak daar lag gisteren ook vervaarlijk  te borrelen. We konden ook helaas niet onder álle bruggen door. Het rondje om de stad kon alleen als je daar aan het klunen sloeg.

Niets tweemaal

“O nee, o nee, 0 nee!!”, zoiets riep Wislawa Szymborska toen ze vernam dat ze de Nobelprijs gewonnen had. Toen was ze al een bejaarde dame (1996). Vorige week overleed ze op 88-jarige leeftijd. Ik heb haar verzamelde gedichten al 20 jaar in de kast. En nu komt ‘t er weer even uit, vanwege het overlijden.
Een bijzondere vrouw. Ze maakte gedichten ‘tussendoor’, ze is eigenlijk nooit in levenswijze ‘dichter’ geweest. Ze had geen literaire aspiratie. Ze schreef gewoon op een ongelooflijk herkenbare manier over alledaagse dingen. Dat maakte ook dat ze bekend werd bij veel mensen die op zich helemaal niet zo poëzie-angehaucht zijn. Ik weet het wel, het is haar bekendste gedicht, maar toch: het is wel zó mooi!!! >>>>

Niets tweemaal

Niets gebeurt tweemaal en niets
zal tweemaal gebeuren. Geboren
zonder kundigheden, sterven we
dus als onervaren senioren.

Ook al zijn we nog zo hardleers
op de grote school van ’t leven,
geen winter, geen zomer wordt ons
nog een keertje opgegeven.

Niet één dag keert ooit terug,
twee nachten zijn nooit identiek,
geen kus is als een andere,
elke oogopslag is weer uniek.

Gisteren noemde iemand plots
in mijn bijzijn luid jouw naam
- het leek alsof een rode roos
naar binnen woei door het raam.

Nu we samen zijn vandaag,
haal ik mijn blik van je gezicht.
Een roos? Hoe ziet een roos eruit?
Is dat een bloem? Een steen wellicht?

Onzalig uur, onnodige vrees,
waarom bemoei jij je ermee?
Je bent – je moet voorbijgaan.
Je gaat voorbij – en alles is oké.

Lachend en elkaar omhelzend
verzoenen we ons met elkaar,
ook al zijn we zo verschillend
als twee druppels zuiver water.

Uit: Roepen naar Yeti (1957)

(Zie ook: http://gids.vpro.nl/2011/06/14/speelsheid-als-afweermechanisme/)

Het beste land ter wereld

“Een Nederlander reist door België” is de ondertitel van dit boek van Dylan van Eijkeren. Hij schreef het een jaar of drie geleden en het is bij de ramsj van De Slegte beland. Maar NRC heeft daar een soort rek in de winkel, waar enige ramsj-aanraders worden gehighlight. Dat vind ik nou leuk! Heb ik al vaker wat uit gekozen.
Dit was ook een fijn boekje op de te lezen. België is en blijft toch een soort van mysterie voor ons Nederlanders. Althans voor mij en voor Dylan. En dat mysterie ligt op alle bladzijden aan de oppervlakte. Dylan beschrijft het speels. Soms lees je bladzijden waarbij je denkt: jawel, hij is een echte schrijver. En dan weer lees je bladzijden, die zo uit je eigen vakantiedagboek hadden kunnen komen. Humor ligt ook aan de oppervlakte.
Maar ondertussen probeert hij ook de volkspsycholoog te zijn, de participerend onderzoeker. Wat is dat met die Belgen. Horen die Walen en die Vlamingen nou wel bij elkaar?
De uitkomst is enerzijds glashelder en anderzijds hinkt-ie op twee gedachten: jawel, België is het beste land ter wereld. Maar tegelijkertijd: elk redelijk denkend mens geeft het land nog tien tot maximaal 50 jaren. En over een eeuw zal er met verwondering worden teruggekeken op dat rare era, waarin de Walen en Vlamingen samen één land waren.
Dylan van Eijkeren baseert dat niet op een paar gesprekken of observaties, nee, hij baseert het op álles wat hij meemaakte in de maandjes van rondtoeren: de Walen en Vlamingen zijn opvallend tolerant ten opzichte van elkaar, hebben absoluut geen hekel aan elkaar, maar…… ze hébben totaal niks met elkaar! Ze beheersen in de meeste gevallen elkaars taal niet eens. De volksaard verschilt ook totaal.

Het land neemt van Eijkeren echter wel geheel voor zich in. Hij zou zo wel naar Antwerpen willen verhuizen. Ook mij bekroop dit gedachte soms eventjes: het is zo dichtbij en zo vertrouwd en tegelijkertijd mentale openbaring. Op het einde keert hij ook nog terug in Brussel en is dan ook weer helemaal verkocht. Een wereldstad in zakformaat.
Bij elkaar genomen: leuk boek. Geeft kleine extra dimensie aan het land, ook voor wanneer ik er zelf weer eens zal zijn: de observaties van Dylan van Eijkeren neem ik dan als vanzelf ook mee.

Trek de pastoor van z’n fiets

Maarten ‘t Hart in de NRC-next: ….. “Wat zou ik graag zien hoe de mijters van de hoofden werden gesjord en de pastoors van hun fiets werden getrokken. Zelf heb ik overwogen de pastoor met wie ik soms opfiets van zijn rijwiel te trekken. Maar van die pastoor weet ik dat hij al jaren in volle tevredenheid met zijn huishoudster vrijt, en bovendien is het een heel aardige man die mij vrolijk voorhoudt dat ik ook oog moet hebben voor het mysterie. Daar ben ik best toe bereid, maar God verhoede dat dit zijn beslag zou moeten krijgen binnen de muren van een pedofielenkerk. Ik vind het totaal onbegrijpelijk dat nog enig fatsoenlijk mens lid kan zijn of wil blijven van zo’n organisatie. Sterker nog: wij moeten terug naar de 16e of 17e eeuw, toen de kerk in onze lage landen verboden was.”